In het kader van synodale proces stuur ik ter inleiding een samenvatting van de woorden van onze paus Franciscus. (zie hieronder)
Wilt u uw persoonlijke bijdrage leveren aan het synodale proces dan vraag ik u, vanwege de coronamaatregelen, telefonisch of per email contact met mij op te nemen.
In de persoonlijke uitwisseling die daarop plaats heeft tussen u en mij, zal ik uw bijdrage verzamelen en deze t.z.t. gezamenlijk doorsturen overeenkomstig het verzoek van ons bisdom te ’s-Hertogenbosch.
Weet u welkom om deel te nemen aan het kerkelijk leven.
Pastoor Jos Hermans, parochie H.Franciscus en H. Clara
Wilt u meer weten over het synodaal proces? Klik dan hier: ‘Synodaal proces gaat om vinden van gezamenlijke weg’.
De eerste stappen van de Kerk in de wereld worden door gebed omgeven.
De teksten van de apostelen en de grote vertelling van de Handelingen van de Apostelen geven ons het beeld van een Kerk onderweg, een hardwerkende Kerk, die echter in haar gebedsbijeenkomsten haar basis vindt en de impuls voor haar missionaire werk. Het beeld van de eerste gemeenschap van Jeruzalem vormt een referentiekader voor elke andere christelijke gemeenschap. Lucas schrijft in het boek Handelingen: “Zij legden zich ernstig toe op de leer der apostelen, bleven trouw aan het gemeenschappelijk leven en ijverig in het breken van het brood en in het gebed” (Hand. 2,42). De gemeenschap legde zich toe op het gebed.
Vier kenmerken
Wij treffen hier vier essentiële kenmerken aan van het kerkelijk leven: ten eerste, luisteren naar de leer van de apostelen; ten tweede, de onderlinge zorg van de gemeenschap; ten derde, het breken van het brood; en ten vierde, het gebed. Die kenmerken herinneren ons eraan dat het bestaan van de Kerk zin heeft als ze stevig geworteld blijft in Christus, ofwel in de gemeenschap, in zijn Woord, in de Eucharistie en in het gebed. Het is de manier waarop wij verbonden blijven met Christus. De verkondiging en de catechese getuigen van de woorden en de daden van de Meester; de voortdurende zoektocht naar broederlijke gemeenschap beschermt tegen egoïsme en vriendjespolitiek; het breken van het brood brengt het sacrament tot stand van Jezus’ aanwezigheid midden onder ons: Hij zal nooit afwezig zijn, in de Eucharistie is Hij daar. Hij leeft met ons en gaat met ons op weg. En tot slot het gebed, dat de plek is voor de dialoog met de Vader, door Christus in eenheid van de Heilige Geest.
Geen markt of bedrijf
Alles wat in de Kerk groeit zonder die ‘coördinaten’ heeft geen basis. Om een situatie te doorgronden, moeten we ons afvragen is er sprake van: verkondiging; voortdurende zoektocht naar een broederlijke gemeenschap en naastenliefde; het breken van het brood, het eucharistisch leven; en het gebed. Elke situatie moet bezien worden in het licht van die vier coördinaten. Wat buiten die coördinaten valt, is niet kerkelijk. Het is God die de Kerk maakt, niet de drukte van onze werken. De Kerk is geen markt: de Kerk is geen groep ondernemers die aan het werk gaan in dit nieuwe bedrijf. De Kerk is het werk van de Heilige Geest, die door Jezus is gezonden om ons te wortelen. De Kerk is het werk van de Geest in de christelijke gemeenschap, in het gemeenschapsleven, in de Eucharistie, in het gebed, altijd. En alles wat groeit zonder die coördinaten heeft geen basis, het is als een huis gebouwd op zand (vgl. Mt. 7,24-27). Het is God die de Kerk maakt, niet de drukte van ons werken.
Een humanitaire organisatie
Soms voel ik me erg bedroefd als ik zie dat een goedwillende gemeenschap een verkeerde weg inslaat, omdat die denkt dat de Kerk bestaat uit vergaderingen, alsof het een politieke partij is. De meerderheid, de minderheid, wat denkt hij ervan, en zij… Ik vraag me dan af: waar is hier de Heilige Geest? Waar is het gebed? Waar is de liefde voor de gemeenschap? Waar is de Eucharistie? Zonder die vier coördinaten wordt de Kerk een humanitaire organisatie, een politieke partij – meerderheid, minderheid – en worden veranderingen doorgevoerd alsof het een bedrijf is, door over meerderheid of minderheid te spreken… Maar de Heilige Geest is er niet. En de aanwezigheid van de Heilige Geest wordt juist gegarandeerd door die vier coördinaten.
De Geest ontbreekt
Om te bepalen of een situatie kerkelijk is of niet, moeten we ons afvragen of die vier coördinaten aanwezig zijn: het gemeenschapsleven, het gebed, de Eucharistie en de verkondiging, hoe het leven ontwikkeld wordt door die vier coördinaten. Als die ontbreken, ontbreekt de Geest. En als de Geest ontbreekt, zijn wij een mooie humanitaire organisatie, een goed doel, of laten we zeggen, een kerkelijke partij, maar we zijn geen Kerk. Daarom kan de Kerk niet groeien door het proselitisme, als ware het een bedrijf, maar wel door aantrekkingskracht. En wie zorgt er voor die aantrekkingskracht? De Heilige Geest. Laten we nooit de woorden vergeten van Benedictus XVI: “De Kerk groeit niet door proselitisme, maar door aantrekkingskracht.” Als de Heilige Geest ontbreekt, die ons naar Jezus trekt, er is geen sprake van Kerk. Er is sprake van een mooie vriendenclub met goede intenties, maar niet van de Kerk, van synodaliteit.